Waarom nu
De cijfers over AI in het mkb, zonder poespas.
Je hoort overal dat AI belangrijk is. Wat dat voor je eigen bedrijf betekent, is lastiger te wegen. Daarom zetten we hier gewoon de cijfers op een rij: wat er echt gebeurt bij Nederlandse bedrijven, met bron en al. Geen wervende praatjes, alleen wat het onderzoek laat zien.
De versnelling
Na drie stille jaren, ineens een sprong.
Van 2020 tot 2023 gebeurde er weinig. Bedrijven experimenteerden een beetje, maar breed gebruik bleef uit. In 2024 veranderde dat. Volgens het CBS gebruikte 22,7 procent van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer medewerkers minstens een vorm van AI. Een jaar eerder was dat nog 14,0 procent.
Dat is de grootste stijging in vier jaar, na drie jaar van vrijwel stilstand.
Bedrijven met 10 of meer medewerkers, landelijk cijfer, CBS.
De kloof
Gebruiken is iets anders dan integreren.
Onderzoek van Van Spaendonck Groep onder Nederlandse mkb’ers laat een genuanceerder beeld zien. Ongeveer een kwart van de ondernemers gebruikt inmiddels AI. Maar van die groep heeft nog geen kwart het echt verankerd in de dagelijkse bedrijfsvoering.
De rest probeert het af en toe, of is ergens blijven steken.
~25%
van de mkb’ers gebruikt al AI
<25%
daarvan heeft het écht verankerd in de bedrijfsvoering
Dit komt uit kwalitatief onderzoek van Van Spaendonck Groep onder circa 20 mkb-bedrijven van 10 tot 80 medewerkers. Dat is kleinschaliger dan de CBS-cijfers op deze pagina, die landelijk representatief zijn voor een veel grotere groep bedrijven. Beide zeggen iets, maar niet met dezelfde bewijskracht.
De achterstand
Hoe kleiner het bedrijf, hoe groter de achterstand.
Het CBS splitst het AI-gebruik ook uit naar bedrijfsgrootte. Het patroon is duidelijk: hoe minder medewerkers, hoe kleiner de kans dat een bedrijf AI gebruikt.
Grotere bedrijven hebben vaker een IT-afdeling, budget om te experimenteren en tijd om iets uit te proberen. Kleinere bedrijven hebben dat meestal niet. Precies daar proberen wij te helpen.
De echte reden
Het is geen kwestie van geld of wantrouwen.
Van de bedrijven die AI hebben overwogen maar het niet gebruiken, noemt 74,6 procent gebrek aan ervaring als belangrijkste reden. Niet de kosten, niet wantrouwen in de technologie. Dat gold voor bedrijven van elke omvang, in elke sector.
Er is nog iets. Van de bedrijven die in 2024 wél AI gebruikten, stopte 28,4 procent daar het jaar erna alweer mee. Geprobeerd, maar niet beklijfd.
Kortom
De rest volgt, maar niet vanzelf.
De cijfers laten zien dat de interesse er is, en dat de eerste stap steeds vaker wordt gezet. Wat vaak ontbreekt, is niet motivatie, maar ervaring: iemand die meekijkt bij de eerste keer. Dat is waar wij mee helpen. Geen grote belofte, gewoon een dag waarin je zelf ervaart hoe het werkt.Plan een vrijblijvend gesprek.
Bronnen
- CBS, AI-monitor 2024
Landelijk representatief onderzoek onder Nederlandse bedrijven met 10 of meer medewerkers.
- CBS nieuwsbericht: Gebruik kunstmatige intelligentie (AI) door bedrijven neemt toe
Samenvatting van dezelfde AI-monitor, CBS, september 2025.
- Van Spaendonck Groep, via MKB Servicedesk: Hoe ervaren mkb’ers de implementatie van AI
Kwalitatief onderzoek onder circa 20 mkb-bedrijven van 10 tot 80 medewerkers.